Là ai ✅ (ĐÃ XÁC MINH)

Ai đã đặt tên cho Quảng trường Ba Đình?

Ai đã đặt tên cho Quảng trường Ba Đình?
Quảng trường Ba Đình ngày nay

Hôm nay, 2.9 là Quốc khánh lần thứ 76 nước Cộng hòa XHCN Nước Ta. Hôm nay, Hà Nội vẫn giãn cách phong toả vì dịch bệnh Covid-19. Hôm nay, Hà Nội mưa rả rích suốt cả sáng. Không trống giong cờ mở, không duyệt binh, diễu binh ; không pháo hoa, ca nhạc. Dịch bệnh quái ác đã ngăn cản người dân tập trung chuyên sâu chào mừng, cơn mưa đã níu chân mọi người ngồi nguyên một chỗ ; nhưng tâm lý và tấm lòng cả triệu người Hà Nội ngày hôm nay vẫn hướng về Quảng trường Ba Đình, nơi ngày này năm 1945 Bác Hồ đã đọc Bản Tuyên ngôn Độc lập. Từ mùa Thu lịch sử vẻ vang đó, cái tên gọi Quảng trường Ba Đình đã nổi tiếng khắp cả nước và khắp quốc tế. Nhưng lớp trẻ giờ đây phần đông ít bạn biết về lịch sử vẻ vang của nó cũng như ai là người đã đặt tên Ba Đình cho Quảng trường này.

Người đặt tên cho Quảng trường Ba Đình chính là Bác sĩ Trần Văn Lai (1894 – 1975), vị Thị trưởng (Đốc lý) đầu tiên và duy nhất của thành phố Hà Nội trong Chính phủ Trần Trọng Kim.

Ông Trần Văn Lai sinh trưởng trong một mái ấm gia đình làm nghề khảm trai có tiếng ở Hà Nội, nhưng ông theo học ngành Y và về sau trở thành một bác sĩ ở Nhà thương Phủ Doãn, nay là Bệnh viện Việt Đức. Ông được coi là người ” kín kẽ, điềm đạm ” và ” nhân hậu “. Ngôi nhà của ông ở ngõ Tức Mạc gần Ga Hàng Cỏ trong nhiều năm liền là nơi người dân nghèo Hà Nội đến khám bệnh và xin thuốc không lấy phí. Ông còn tham gia hoạt động giải trí xã hội, làm Phó Hội trưởng Hội Tế sinh do bà Cả Mọc xây dựng. Ngày 20 tháng 7 năm 1945, sau khi thay máu chính quyền Pháp, Nhật giao việc quản trị hành chính những thành phố Hà Nội, Hải Phòng Đất Cảng, TP. Đà Nẵng cho nhà nước Trần Trọng Kim. Bác sĩ Trần Văn Lai được mời làm Đốc lý Hà Nội, chức vụ tương tự với Thị trưởng Hà Nội.

Ai đã đặt tên cho Quảng trường Ba Đình?
Thị trưởng Trần Văn Lai

Nhận nhiệm kỳ từ 20/7 và kết thúc khi Cách mạng tháng Tám bùng nổ 19/8/1945, ông là người giữ chức Thị trưởng Hà Nội ngắn nhất trong lịch sử vẻ vang. Nhưng trong một tháng cầm quyền ngắn ngủi đó, ông đã làm được 1 số ít việc làm mang ý nghĩa lớn lao và còn có công dụng đến tận thời nay. Trước hết là triển khai đổi một loạt tên phố Hà Nội, để trả lại cho những địa điểm Hà Nội những giá trị lịch sử dân tộc vốn có. Trước đó những phố Hà Nội đều mang tên Tây hoặc những người Việt có công với Tây. Nhưng khi lên cầm quyền, ông đã đổi hết hàng loạt. Đại lộ Boulevard Carnot được đổi lại thành Phan Đình Phùng, Boulevard Gambetta được đổi lại thành Trần Hưng Đạo, Henri D ’ Orleans thành Phùng Hưng, F. Garnier thành Đinh Tiên Hoàng.

Riêng các con phố trong khu phố cổ mà tên tuổi gắn liền với các làng nghề đất kinh kỳ, đều được ông trả lại tên cũ. Những Rue de la Soie, Rue Paul Bert, Rue des Cantonnais đều trở lại thành Hàng Đào, Hàng Khay, Hàng Ngang một thuở.

Ông Trần Văn Lai là người rất mê hồn lịch sử vẻ vang dân tộc bản địa và dành sự ngưỡng mộ đặc biệt quan trọng với những anh hùng có công trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc bản địa. Chính vì thế, toàn bộ những danh nhân mà ông biết, ông đều đặt tên phố : từ Ngô Quyền, đến Lý Thường Kiệt, Trần Hưng Đạo, Hoàng Hoa Thám, Nguyễn Thái Học … Tầm nhìn của ông Trần Văn Lai đáng nể ở chỗ, những tên phố Hà Nội không lộn xộn như ở những thành phố khác mà đều được đặt một cách có mạng lưới hệ thống. Khu TT quanh hồ Gươm là tên những vị vua Đinh, Lý, Lê. Xa hơn về phía đường Trần Hưng Đạo là khu vực của những danh tướng thời Trần. Ngay cả ngõ Tức Mạc ( nằm trên đường Hưng Đạo, trước là ngõ Tân Hưng ) cũng là lấy tên theo quê quán của dòng họ Trần. Dọc sông Hồng, thì những Vạn Kiếp, Bình Than, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật đều là tên của những vị tướng và những trận thủy chiến nổi tiếng trong lịch sử dân tộc. Một việc làm độc lạ và ý nghĩa nhất của cụ Trần Văn Lai là, vào thời gian ấy, ở cuối con đường mang tên vị linh mục Paul Puginier ( nay là đường Điện Biên Phủ ) ở mạn Bắc có một bãi đất trống cỏ dại mọc có tên là Poanh ( Point : điểm khởi đầu phố ). Thị trưởng Trần Văn Lai đã đặt tên cho bãi đất trống ấy là Quảng trường Ba Đình, lấy tên địa thế căn cứ nghĩa quân Đinh Công Tráng chống Pháp rất can đảm ở huyện Nga Sơn, Thanh Hóa ( chứ chẳng phải hồi trước ở đây có ba cái đình như mọi người vẫn lầm tưởng ! ). Và chỉ hơn một tháng sau khi mang tên Ba Đình, cùng với vận hội của quốc gia, những phương tiện đi lại thông tin quốc tế đã hàng loạt loan tin : “ Ngày mồng 2 tháng 9 năm 1945, tại Quảng trường Ba Đình, quản trị Hồ Chí Minh đã đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa … ”. Với uy tín, nỗ lực cá thể và công lao với cách mạng, ông là một trong 4 nhân sĩ Hà Nội được Hồ Chí Minh khuyến mãi chiếc radio sau năm 1954. Ngày 4 tháng 11 năm 1954, ông được cử làm Ủy viên Ủy ban hành chính TP Hà Nội. Là một tri thức yêu nước nhiệt thành, cụ Lai còn làm quản trị Hội Chữ Thập đỏ Hà Nội, ủy viên Mặt trận Tổ quốc TP Hà Nội

Ngài Thị trưởng Hà Nội của chính phủ Trần Trọng Kim về sau đã trở thành Phó Chủ tịch Ủy ban hành chính TP Hà Nội rồi Thứ trưởng Bộ Lao động – Thương binh.

Năm 2011, Hội đồng nhân dân TP Hà Nội đã quyết định hành động đặt tên cụ Trần Văn Lai cho một đường phố ở phường Mỹ Đình, Q. Nam Từ Liêm, Hà Nội. Một nhiệm kỳ Thị trưởng ngắn ngủi có lẽ rằng nhất trong lịch sử vẻ vang Hà Nội, nhưng Bác sĩ Trần Văn Lai đã làm đổi khác bộ mặt thành phố bằng nhiều tên phố mới. Đặc biệt là việc đặt tên cho Quảng trường Ba Đình, một cái tên gắn liền với lịch sử vẻ vang và sống mãi cùng lịch sử dân tộc Nước Ta. Nhân ngày Quốc khánh, nhớ về những tháng ngày Cách mạng tháng Tám hào hùng của dân tộc bản địa ; nhớ về Quảng trường Ba Đình ; nhớ về vị Bác sĩ Thị trưởng đã đặt tên cho Quảng trường đó ; tôi nghĩ đấy là một việc có ích và mê hoặc so với những bạn đọc trẻ vốn luôn yêu nước và nâng niu tôn trọng lịch sử dân tộc ngày hôm nay.

VIETLIKE.VN

CEO: Công ty TNHH Công Nghệ Truyền Thông Ez Media.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Back to top button