Dân chủ và thực hành dân chủ trong điều kiện một đảng cầm quyền ở Việt Nam

( TG ) – Dân chủ xã hội chủ nghĩa là dân chủ của đại đa số nhân dân, gắn với quyền dân chủ của nhân dân trên toàn bộ những nghành nghề dịch vụ của đời sống xã hội, được pháp lý bảo vệ dưới sự chỉ huy của Đảng ; là hình thức bộc lộ quyền tự do, bình đẳng của công dân, xác lập nhân dân là chủ thể của quyền lực tối cao. Dân chủ xã hội chủ nghĩa là thực chất của chính sách, vừa là tiềm năng, vừa là động lực của sự tăng trưởng quốc gia .

 

unnamed file 20084 Ảnh minh hoạẢnh minh hoạ

CHỦ TRƯƠNG XÂY DỰNG NỀN DÂN CHỦ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA

Là một hình thức tổ chức triển khai thiết chế chính trị xã hội, lại là khát vọng muôn thuở của con người, dân chủ đã Open từ rất lâu rồi. Thời Hy Lạp cổ đại đã dùng từ Demokratina có nghĩa là dân chủ, quyền lực tối cao của nhân dân. Dân chủ là một phàm trù lịch sử dân tộc, biến hóa và tăng trưởng không ngừng cả về nhận thức và thực hành thực tế trong từng tiến trình tăng trưởng của xã hội loài người .

Theo C.Mác và Ph. Ăngghen, dân chủ là một phương tiện đi lại tất yếu để con người đạt tới tự do, giải phóng tổng lực những năng lượng vốn có của mỗi cá thể, tức quyền con người được bảo vệ và triển khai không thiếu ; để khi ấy, con người sẽ từ “ vương quốc tất yếu ” sang “ vương quốc tự do ”. Các nhà tầm cỡ của chủ nghĩa Mác-Lênin thường sử dụng khái niệm dân chủ trên nhiều phương diện khác nhau của xã hội. Khái niệm dân chủ như một hình thức nhà nước hay một chính thể dân chủ ; dân chủ là yếu tố quyền lợi và nghĩa vụ của nhân dân theo nghĩa rộng ; dân chủ là nguyên tắc trong quản trị – tổ chức triển khai ; dân chủ là khái niệm về tư tưởng, niềm tin dân chủ .

Với quan niệm dân chủ nghĩa là dân là chủ và dân làm chủ ,Hồ Chí Minh không chỉ đặt nhân dân lên vị thế chủ thể xã hội, mà còn nói rõ mối quan hệ mật thiết, không thể tách rời giữa vị thế chủ thể xã hội của nhân dân với hành động làm chủ xã hội của nhân dân. Người khẳng định: “Dân chủ là của quý báu nhất của nhân dân”, là lợi ích thiết thực của nhân dân, là động lực thúc đẩy nhân dân hành động vì đất nước, vì dân tộc. Với Hồ Chí Minh, dân chủ là động lực không chỉ cho những thành công của cách mạng giải phóng dân tộc, mà cả cho những thành công trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội trên đất nước Việt Nam.

Ở Nước Ta lúc bấy giờ, qua gần một thế kỷ lãnh đạo nhân dân Nước Ta giành thắng lợi toàn vẹn trong sự nghiệp giải phóng dân tộc bản địa, thống nhất quốc gia và thành công xuất sắc trong công cuộc thiết kế xây dựng quốc gia đi lên chủ nghĩa xã hội, được toàn thể nhân dân tin yêu. Đảng Cộng sản Việt Nam là đảng duy nhất cầm quyền là một lẽ đương nhiên. Đảng lấy chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, lấy tập trung chuyên sâu dân chủ làm nguyên tắc tổ chức triển khai cơ bản. Việt Nam không có tam quyền phân lập mà có sự thống nhất, phân công và phối hợp trấn áp giữa ba cơ quan lập pháp, hành pháp và tư pháp. Nhà nước Nước Ta là Nhà nước pháp quyền vì Hiến pháp và pháp lý là tối thượng. Cơ chế quản lý và vận hành thể chế chính trị của Nước Ta dựa trên nền tảng thống nhất giữa Đảng, Nhà nước và những tổ chức triển khai chính trị xã hội ; Đảng chỉ huy, Nhà nước quản trị, nhân dân làm chủ. Việt Nam chủ trương kiến thiết xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, tức là nền dân chủ mà ở đó tổng thể quyền lực tối cao của Nhà nước thuộc về nhân dân ; pháp lý của Nhà nước vì quyền lợi của nhân dân .

Đảng Cộng sản Việt Nam chủ trương kiến thiết xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa. Dân chủ xã hội chủ nghĩa là dân chủ của đại đa số nhân dân, gắn với quyền dân chủ của nhân dân trên tổng thể những nghành nghề dịch vụ của đời sống xã hội, được pháp lý bảo vệ dưới sự chỉ huy của Đảng ; là hình thức biểu lộ quyền tự do, bình đẳng của công dân, xác lập nhân dân là chủ thể của quyền lực tối cao. Dân chủ xã hội chủ nghĩa là thực chất của chính sách, vừa là tiềm năng, vừa là động lực của sự tăng trưởng quốc gia. Nhà nước tôn trọng và bảo vệ hàng loạt những quyền của con người, quyền của công dân như quyền tự do cá thể, tự do báo chí truyền thông, hội họp, đi lại, tự do tín ngưỡng, tôn giáo và không tín ngưỡng, tôn giáo, quyền bất khả xâm phạm thân thể và quyền nhà tại, nghỉ ngơi, học tập … Dân chủ gắn liền với kỷ luật, kỷ cương, quyền và nghĩa vụ và trách nhiệm công dân do Hiến pháp và pháp lý pháp luật. Nhà nước được tổ chức triển khai và hoạt động giải trí theo Hiến pháp và pháp lý, quản trị xã hội bằng pháp lý, thực thi nguyên tắc tập trung chuyên sâu dân chủ. Cốt lõi của dân chủ xã hội chủ nghĩa là khẳng định chắc chắn quyền lực tối cao của nhân dân, là xử lý mối quan hệ giữa quyền và quyền lợi, quyền và nghĩa vụ và trách nhiệm, quyền lợi và nghĩa vụ và trách nhiệm .

Dân chủ xã hội chủ nghĩa gắn liền với kỷ luật, kỷ cương, quyền và nghĩa vụ và trách nhiệm công dân do Hiến pháp và pháp lý lao lý. Nhà nước được tổ chức triển khai và hoạt động giải trí theo Hiến pháp và pháp lý, quản trị xã hội bằng pháp lý, thực thi nguyên tắc tập trung chuyên sâu dân chủ. Cốt lõi của dân chủ xã hội chủ nghĩa là khẳng định chắc chắn quyền lực tối cao của nhân dân, là xử lý mối quan hệ giữa quyền và quyền lợi, quyền và nghĩa vụ và trách nhiệm, quyền lợi và nghĩa vụ và trách nhiệm .

THỰC HÀNH DÂN CHỦ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA

unnamed file 20085

Các chiến sỹ Ủy viên Trung ương Đảng biểu quyết trải qua chương trình Hội nghị Trung ương 14 khóa XII_Ảnh : TTXVN

Qua những kỳ đại hội, Đảng Cộng sản Việt Nam ngày càng nhận thức thâm thúy và đơn cử hơn về dân chủ và thực hành thực tế dân chủ .

Đại hội IV của Đảng khẳng định chắc chắn : Để đưa cách mạng xã hội chủ nghĩa đến toàn thắng, một trong những điều kiện kèm theo tiên quyết là thực thi và không ngừng phát huy quyền làm chủ tập thể của nhân dân lao động. Các Đại hội tiếp theo của Đảng đều có những quan điểm thâm thúy về dân chủ và quyền làm chủ của nhân dân. Đại hội XII của Đảng chứng minh và khẳng định : “ Tiếp tục phát huy dân chủ xã hội xã hội chủ nghĩa, bảo vệ tổng thể quyền lực tối cao Nhà nước thuộc về nhân dân. Mọi đường lối, chủ trương của Đảng, chủ trương, pháp lý của Nhà nước phải xuất phát từ nguyện vọng, quyền và quyền lợi chính đáng của nhân dân, được nhân dân tham gia quan điểm. Dân chủ phải được triển khai rất đầy đủ, tráng lệ trên tổng thể những nghành nghề dịch vụ của đời sống xã hội ( 1 ). Đại hội XIII của Đảng liên tục khẳng định chắc chắn : “ Đảng và Nhà nước phát hành đường lối, chủ trương, chủ trương, pháp lý tạo nền tảng chính trị, pháp lý, tôn trọng, bảo vệ, bảo vệ quyền làm chủ của nhân dân. Đề cao vai trò chủ thể, vị trí TT hàng loạt quy trình thiết kế xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ” ( 2 ) .

Thành công của Nước Ta trong kiến thiết xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa chính là tích hợp hài hòa giữa nhận thức ngày càng thâm thúy hơn về dân chủ để có chủ trương, đường lối, chủ trương, pháp lý tương thích, là giữa triết lý về dân chủ với việc thực hành thực tế dân chủ trên mọi mặt của đời sống xã hội. Thực hành dân chủ chính là hình thành những chính sách, chủ trương, những pháp luật, nguyên tắc và giải pháp hữu hiệu để bảo vệ cho mọi người dân thực thi quyền dân chủ, là hiện thực hóa mục tiêu mà Đảng đã xác lập. Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân thụ hưởng. Thực chất của việc thực hành thực tế dân chủ xã hội chủ nghĩa là phát huy vai trò chủ thể của Đảng, Nhà nước, những tổ chức triển khai chính trị – xã hội và nhân dân nhằm mục đích kêu gọi mọi nguồn lực để thiết kế xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đó là phát huy vai trò tích cực, tự giác, phát minh sáng tạo của con người với tư cách là gia chủ của xã hội .

Mục tiêu của thực hành thực tế dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Nước Ta là củng cố và tăng cường sự thống nhất trong Đảng, sự đồng thuận trong nhân dân, kiến thiết xây dựng mạng lưới hệ thống chính trị xã hội chủ nghĩa vững mạnh ; giữ không thay đổi chính trị, tăng trưởng kinh tế tài chính nhanh và bền vững và kiên cố, tạo tiền đề tăng nhanh sự nghiệp công nghiệp hóa, văn minh hóa quốc gia ; tăng cường mối quan hệ gắn bó mật thiết giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân, biểu lộ thực chất ưu việt của chính sách .

Nội dung cơ bản của thực hành thực tế dân chủ là Đảng chỉ huy hàng loạt xã hội tăng trưởng theo khuynh hướng xã hội chủ nghĩa ; Nhà nước là tổ chức triển khai quyền lực tối cao của nhân dân, thể chế hóa quan điểm, đường lối của Đảng thành chủ trương, pháp lý, tổ chức triển khai quản trị, điều hành quản lý xã hội để thực thi đường lối của Đảng và bảo vệ quyền lợi của nhân dân ; những tổ chức triển khai chính trị – xã hội hoạt động giải trí theo đường lối của Đảng, pháp lý của Nhà nước và bảo vệ quyền làm chủ của những những tầng lớp nhân dân. Nhân dân có quyền và nghĩa vụ và trách nhiệm trực tiếp tham gia thiết kế xây dựng, hoạch định và thi hành những chủ trương của Đảng, chủ trương, pháp lý của Nhà nước .

Tất cả những phương pháp và giải pháp thực hành thực tế dân chủ ở Nước Ta đã đưa tới hiệu quả tốt đẹp, khẳng định chắc chắn Đảng Cộng sản Việt Nam là hình tượng về dân chủ và yếu tố cốt tử để kiến thiết xây dựng bảo vệ Tổ quốc chính là phải bảo vệ quyền làm chủ của nhân dân .

PHÁT HUY DÂN CHỦ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA

Hành trình 35 năm thay đổi quốc gia vừa mới qua cũng là thời hạn Nước Ta tăng cường việc thực hành thực tế và phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa. Thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử dân tộc qua 35 năm thay đổi để quốc gia ta chưa khi nào có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như thời nay chính là mẫu sản phẩm kết tinh sức phát minh sáng tạo và sự nỗ lực phấn đấu bền chắc của toàn Đảng, toàn dân ta, đồng thời cũng là thành công xuất sắc của quy trình thực hành thực tế dân chủ xã hội chủ nghĩa. Thực tiễn kiến thiết xây dựng và phát huy nền dân chủ xã hội chủ nghĩa trong 35 năm qua đã có những bước tiến rất quan trọng .

Thể chế thực thi những quyền làm chủ của nhân dân từng bước được xác lập, cụ thể hóa và đi vào đời sống như một lẽ đương nhiên. Ý thức dân chủ của công dân và của xã hội, trình độ làm chủ của nhân dân được nâng lên rõ ràng. Nhiều chủ trương, giải pháp phát huy vai trò tích cực, dữ thế chủ động của nhân dân đã được thực thi hiệu suất cao. Niềm tin của nhân dân với Đảng, với Nhà nước được củng cố và trở thành quan hệ hữu cơ, bền chặt. Trong toàn cảnh đại dịch COVID-19 tác động ảnh hưởng mạnh đến nước ta, gây nhiều thiệt hại về kinh tế tài chính – xã hội và chính trong thực trạng đó dễ nhận thấy tính ưu việt của thể chế dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Nước Ta. Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc bản địa, sự chỉ huy đúng đắn của Đảng ; sự chỉ huy điều hành quyết liệt, kịp thời của chính phủ nước nhà ; sự vào cuộc đồng điệu, tích cực của những ngành, những cấp và những tổ chức triển khai chính trị – xã hội ; sự sát cánh, hưởng ứng, ủng hộ can đảm và mạnh mẽ của nhân dân cả nước, tất cả chúng ta đã kịp thời khống chế, cơ bản trấn áp được dịch bệnh, hạn chế tối đa những thiệt hại, bảo vệ phúc lợi và phúc lợi xã hội của nhân dân, từng bước Phục hồi sản xuất kinh doanh thương mại để hoàn thành xong ở mức cao nhất những trách nhiệm tăng trưởng kinh tế tài chính – xã hội .

Dân chủ trong nghành nghề dịch vụ kinh tế tài chính có bước tăng trưởng quan trọng là cơ sở cho sự bảo vệ dân chủ trong những nghành khác của đời sống xã hội. Đường lối thiết kế xây dựng và tăng trưởng của kinh tế thị trường khuynh hướng xã hội chủ nghĩa với nhiều hình thức chiếm hữu, nhiều thành phần kinh tế tài chính, hình thức tổ chức triển khai kinh doanh thương mại, hình thức phân phối, bình đẳng trước pháp lý, hoạt động giải trí theo pháp lý, cùng tăng trưởng lâu dài hơn, hợp tác và cạnh tranh đối đầu lành mạnh, đã tạo nền điều kiện kèm theo nền tảng cho việc thực hành thực tế và phát huy dân chủ .

Trong nghành nghề dịch vụ chính trị, dân chủ trong Đảng, trong những tổ chức triển khai nhà nước, đoàn thể và xã hội trong tổ chức triển khai và hoạt động giải trí của những cơ quan dân cử được lan rộng ra và phát huy hiệu quả tích cực. Việc bảo vệ quyền và quyền lợi hợp pháp của công dân, giải quyết và xử lý những hành vi vi phạm quyền dân chủ được chú trọng hơn. Hệ thống chính trị có những thay đổi theo hướng tinh, gọn, hiệu lực thực thi hiện hành, hiệu suất cao ; dân chủ hóa, công khai minh bạch minh bạch trong phương pháp hoạt động giải trí, qua đó dân chủ xã hội ngày càng được phát huy, hiệu suất cao .

Mặt trận Tổ quốc và những đoàn thể đã từng bước thay đổi nội dung và phương pháp hoạt động giải trí theo hướng lan rộng ra và phát huy dân chủ, phát huy tốt hơn vai trò giám sát và phản biện xã hội. Các tổ chức triển khai xã hội, xã hội – nghề nghiệp sinh ra phân phối nhu yếu phong phú của nhân dân. Các hình thức triển khai dân chủ ( dân chủ trực tiếp và dân chủ đại diện thay mặt ) từng bước được lan rộng ra, thay đổi và thực thi hiệu suất cao hơn .

unnamed file 20086

Dân chủ trong nghành văn hóa truyền thống – xã hội được tăng nhanh và thực thi hiệu suất cao hơn. Hệ thống pháp lý, chính sách, chủ trương và những giải pháp hữu hiệu trong những nghành nghề dịch vụ y tế, văn hóa truyền thống, giáo dục, thể thao, công nghệ tiên tiến, thiên nhiên và môi trường … ngày càng triển khai xong và cung ứng yên cầu của đời sống. Nhiều văn bản pháp lý đã cụ thể hóa những quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm cơ bản của công dân, tương thích hơn với điều kiện kèm theo tăng trưởng kinh tế tài chính – xã hội. Nguyên tắc mọi công dân đều bình đẳng trước pháp lý được luật hóa và từng bước đi vào đời sống. Công bằng, bình đẳng xã hội có bước văn minh rõ ràng. Việt bảo vệ quyền con người, quyền công dân ngày càng được chăm sóc và phát huy hiệu quả tích cực .

Có thể khẳng định chắc chắn, việc thực hành thực tế dân chủ trong điều kiện kèm theo một đảng duy nhất cầm quyền ở Nước Ta là tương thích với điều kiện kèm theo ở nước ta nên đã đưa tới những thành công xuất sắc tốt đẹp. Đảng Cộng sản Việt Nam luôn giữ vững chủ trương và tạo mọi điều kiện kèm theo thuận tiện cho việc phát huy dân chủ trong Đảng và trong xã hội, mọi yếu tố từ cương lĩnh, đường lối, kế hoạch, sách lược đến chủ trương, chủ trương đơn cử của Đảng đều được tổ chức triển khai luận bàn thoáng đãng trong Đảng và lấy quan điểm của nhân dân. Tất cả những phương pháp và giải pháp thực hành thực tế dân chủ ở Nước Ta đã đưa tới tác dụng tốt đẹp, chứng minh và khẳng định Đảng Cộng sản Việt Nam là hình tượng về dân chủ và yếu tố cốt tử để kiến thiết xây dựng bảo vệ Tổ quốc chính là phải bảo vệ quyền làm chủ của nhân dân. Chính vì vậy, trong Văn kiện Đại hội XIII, từ thực tiễn 35 năm thay đổi và 5 năm triển khai Nghị quyết Đại hội XII của Đảng, 5 bài học kinh nghiệm kinh nghiệm tay nghề quý báu đã được đúc rút, trong đó có bài học kinh nghiệm thứ hai là : “ Trong mọi việc làm của Đảng và Nhà nước, phải luôn luôn không cho sau sắc quan điểm dân là gốc ; thật sự tin yêu, tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, kiên trì triển khai mục tiêu “ dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng ”. Nhân dân là TT, là chủ thể của công cuộc thay đổi, thiết kế xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, mọi chủ trương, chủ trương phải thực sự xuất phát từ đời sống, nguyện vọng, quyền và quyền lợi chính đáng của nhân dân, lấy niềm hạnh phúc, ấm no của nhân dân làm tiềm năng phấn đấu. Thắt chặt mối quan hệ mật thiết giữa Đảng với nhân dân, dựa vào nhân dân để thiết kế xây dựng Đảng ; củng cố và tăng cường niềm tin của nhân dân với Đảng, Nhà nước, chính sách xã hội chủ nghĩa ” ( 3 ) .

GS.TS. Vũ Văn Hiền

Phó quản trị Hội đồng Lý luận Trung ương

———————–

 (1) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn nước lần thứ XII, Văn phòng Trung ương Đảng, H, 2016, tr.169.

(2) (3) Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn nước lần thứ XIII, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, H, 2021, tr.173. tr 27-28.

VIETLIKE.VN

CEO: Công ty TNHH Công Nghệ Truyền Thông Ez Media.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Back to top button